Leer de taal van je hond

Leer de taal van je hond

Soms is het moeilijk om de signalen die een hond je geeft, de hondentaal, te interpreteren. Als honden iets vertellen, doen ze dat meestal met subtiele signalen: de stand van hun oren, het puntje van hun tong, een minimale beweging van hun kop ... De lichaamstaal van honden wordt ook vaak fout begrepen: een hond die gromt, hapt of waarvan het nekhaar overeind staat, is niet noodzakelijk kwaad. En als hij je likt, betekent dat niet altijd dat hij blij is om je te zien.

Hondentaal

De belangrijkste signalen van een hond passen in twee categorieën: signalen om de afstand tot de ontvanger te verkleinen en signalen om die afstand net te vergroten. Om het gedrag van honden te begrijpen, moet je het hele plaatje bekijken. Aan wie wil je hond iets duidelijk maken? Een onbekende of een vriend? Een mens of een hond? Hoe gedraagt de hond zich over het algemeen tegenover onbekenden of andere honden? Met die informatie in het achterhoofd wordt zijn boodschap al veel duidelijker.

Kijk naar de hond in zijn geheel om je hond te begrijpen. Loopt hij losjes en ontspannen rond of blijft hij stokstijf staan? De kwispelende staart van een vrolijke hond die niet kan wachten om met een vriendje te spelen, heeft een heel andere betekenis dan die van een hond die ziet hoe iets vreemds of angstaanjagends op hem afkomt. Hou ook rekening met hoe de hond er gewoonlijk uitziet. De staarten van de mopshond, labrador, bordercollie en windhond zien er bijvoorbeeld erg verschillend uit. 

Wat betekent grommen in hondentaal?

Ontblote tanden en een gerimpelde snuit zullen de meeste mensen begrijpen als een hond die niet blij is. Toch zijn er ook uitzonderingen en zijn er rassen die op die manier 'glimlachen' wanneer ze blij zijn, zoals dalmatiërs. Doorgaans mag je ervan uitgaan dat een hond die zijn lippen terugtrekt, je bikkelhard aanstaart en eventueel gromt, zegt hij dat je uit de buurt moet blijven. 

Vaak is een grommende hond echter eerder bang dan boos. Straf hem dus nooit omdat hij gromt. Luister naar de hond, want dit is zijn manier van communiceren. Hij vertelt je beleefd, op zijn manier, dat je niet dichterbij mag komen omdat hij je niet vertrouwt. Misschien denkt hij dat je zijn eten, speelgoed of bot komt stelen of voelt hij zich niet op zijn gemak met jou in de buurt. Als je het gedrag van je hond fout begrijpt dan stop je eigenlijk het waarschuwingssignaal voordat de bom ontploft. Want de volgende stap is bijten. Zoek dus andere manieren om de hond gerust te stellen, zodat hij je wél in zijn buurt gaat toelaten. 

Opgelet: voor jonge kinderen en andere soorten huisdieren is het niet altijd makkelijk om grommen juist te interpreteren. Help je hond dus een handje door de afstand te vergroten tussen de hond en het kind, de kat of zelfs de volwassene die de taal van de hond niet begrijpt. Prijs de hond daarna omdat hij zo flink en geduldig is geweest. 

Soms grommen honden tijdens het spelen. Ook hier moet je het hele plaatje bekijken en de lichaamstaal van de hond analyseren: vriendelijke ogen, een kwispelende staart, ontspannen lichaamstaal en speels grommen tijdens een trekspelletje zijn geen signalen dat je uit de buurt moet blijven.

Ook blaffen is deel van de hondentaal

Wat denkt een hond als hij blaft? Dat is afhankelijk van de context. Een blije ‘Hallo, je bent eindelijk thuis!’ klinkt anders dan ‘Let op, er komt een onbekende op ons af’, ‘Hé, geef die bal terug!’ of ‘Blijf uit de buurt’. Ook de rest van de lichaamstaal van de hond spreekt boekdelen. Kijk naar de lippen, ogen en staart van je blaffende hond. Zijn de lippen strak teruggetrokken of zien ze er ontspannen uit, staan de oren normaal of liggen ze plat achteruit? Staat de hond stil of beweegt hij weg van de andere of net ernaartoe? 

Zelfs als de nek- en rugharen van een gladharige hond plots overeind gaan staan, is dat niet altijd een teken van agressie. Soms wel, want door die opstaande vacht ziet de hond er groter en gevaarlijker uit. Maar opstaande vacht op de rug en rond de staart kan er ook op wijzen dat de hond bang of net hitsig is. Dit vooral te zien aan de staart, maar niet altijd heel duidelijk bij kortharige rassen. 

Subtiele gezichtsuitdrukkingen en lichaamstaal hond

'Walvisogen' – een gezichtsuitdrukking waarbij een stukje wit in de ogen van de hond zichtbaar wordt – betekenen meestal dat de hond bezorgd is. Als je hond oren naar achter legt, aan zijn lippen likt (tongelen) of wegkijkt, weet je zeker dat hij zich helemaal niet op zijn gemak voelt. Sommige honden tillen een poot op als signaal, bijvoorbeeld als ze door een kind worden geknuffeld. Haal het kind in dat geval onmiddellijk weg. In hondentaal is dit namelijk de eerste waarschuwing, en als je niet stopt, zullen sommige honden daarna hun tanden gebruiken. Andere geven eerst nog een paar andere signalen, zoals tanden ontbloten, grommen en happen, voordat ze bijten. In elk geval moet je die eerste lichaamstaal van je hond minstens even serieus nemen als de laatste, want zo voorkom je dat er iemand gewond raakt en hou je je hond gelukkig.

Hondentaal leren lezen

Let op het gedrag van je hond tijdens zijn favoriete activiteiten, zoals rondrennen met een bal, aan het gras snuffelen tijdens een wandeling, je begroeten wanneer je thuiskomt en voer of snoepjes krijgen. Kijk naar zijn uitdrukking, staart, oren, ogen en lichaamstaal. Luister naar zijn hondentaal. Door zijn houding te analyseren, begrijp je beter wanneer hij angstig of net blij of speels is. Net zoals je hond jou constant in de gaten houdt om je lichaamstaal te leren, kan jij ook zijn hondentaal leren kennen en na een tijdje het hondengedrag herkennen.